Rusya’da HIV Alarmı: 27 Bölgede Yayılım Genel Nüfusa Ulaştı

Rusya’da HIV enfeksiyonunun yayılımına ilişkin açıklanan veriler, ülkedeki sağlık gündemini yeniden hareketlendirdi. Rospotrebnadzor bünyesindeki uzmanların değerlendirmelerine göre, 27 bölgede enfeksiyon yalnızca yüksek riskli gruplarla sınırlı kalmayarak genel nüfusu da etkileyen bir yayılım aşamasına ulaştı. Yeni vaka sayısında düşüş görülmesine rağmen HIV ile yaşayan kişilerin tedaviye erişimi ve virüsün kontrol altına alınması önemli başlıklar arasında yer alıyor.

Rusya’da 27 Bölgede HIV Yayılımı Dikkat Çekiyor

Rospotrebnadzor Epidemiyoloji Merkez Araştırma Enstitüsü Direktörü Vasiliy Akimkin’in açıklamalarına göre, Rusya’nın 27 bölgesinde HIV salgını genel nüfusu da etkileyen aşamaya geçti.

Bu sınıflandırmada kullanılan göstergelerden biri, hamile kadınlar arasındaki HIV pozitiflik oranının yüzde 1’i aşması. Ancak bu oran, söz konusu bölgelerde genel nüfusun yüzde 1’inden fazlasının HIV taşıdığı anlamına gelmiyor. Gösterge, enfeksiyonun toplumdaki yayılım düzeyini değerlendirmek için kullanılıyor.

40-49 Yaş Grubundaki Erkeklerde Oran Yüzde 3’ü Aştı

Uzman Natalya Ladnaya’nın paylaştığı verilere göre, Rusya’da 40-49 yaş grubundaki erkeklerin yüzde 3’ünden fazlası HIV ile yaşıyor. Enfeksiyonun yoğun görüldüğü bölgeler arasında Kemerovo, İrkutsk ve Sverdlovsk bulunuyor.

HIV ile yaşayan kişilerin yaş ortalamasının da son 15 yılda yükseldiği belirtiliyor. Verilere göre bu ortalama 32’den 44’e çıktı. Yeni bulaşların yaklaşık üçte ikisinin heteroseksüel cinsel temas yoluyla gerçekleştiği ifade ediliyor.

2025’te 45 Binden Fazla Yeni HIV Vakası Kaydedildi

Rusya’da açıklanan verilere göre, 2025 yılında 45 binden fazla yeni HIV vakası tespit edildi. Bu rakamın 2024 yılında yaklaşık 52 bin olduğu belirtildi.

Yeni teşhis sayısındaki gerilemeye rağmen uzmanlar, bu durumun HIV ile yaşayan toplam kişi sayısının da azaldığını tek başına göstermediğine dikkat çekiyor. Enfeksiyonun yayılımını kontrol altına almak için tanı hizmetleri, tedaviye erişim ve düzenli sağlık takibinin önemini koruduğu vurgulanıyor.

Uzmanların paylaştığı verilere göre, Rusya’da HIV kaynaklı nedenlerle yılda yaklaşık 30 bin ila 34 bin kişi hayatını kaybediyor.

Sağlık Kuruluşlarında Hijyen İhlalleri Gündemde

Rusya’da sağlık hizmetleri sırasında kan yoluyla bulaşan enfeksiyonlara ilişkin endişeler de gündeme geldi. Rospotrebnadzor yetkilileri, 2025 yılında bu tür enfeksiyonlarda son 15 yılın en yüksek sayısının kaydedildiğini bildirdi.

Açıklamalarda, bazı vakalarda enfeksiyon kontrolü ve hijyen kurallarına uyulmamasının etkili olabileceği belirtildi. Birden fazla hastada aynı kateterin veya kan şekeri ölçüm cihazının kullanılması gibi uygulamalar, bulaş riskini artırabilecek ihlaller arasında sıralandı.

Yetkililer, farklı bölgelerde tespit edilen enfeksiyon kümelerine ilişkin incelemelerin sürdüğünü aktardı.

2027 Bütçesinde 30 Bin Kişiye Ek İlaç Desteği

Rusya’nın 2027 yılı bütçe taslağında, HIV ile yaşayan 30 bin kişi için ek ilaç desteği ayrılması öngörülüyor. Sağlık Bakanı Mihail Muraşko’nun açıklamasına göre, planlanan kaynaklarla daha fazla kişinin tedaviye erişiminin desteklenmesi amaçlanıyor.

Ancak bu sayı, 2027 yılında teşhis edilmesi beklenen yeni vaka sayısını değil, ek ilaç desteği planlanan kişileri ifade ediyor. Ülkede yalnızca 2025 yılında 45 binden fazla yeni vaka kaydedilmiş olması, tedavi hizmetlerinin kapsamına ilişkin tartışmaları da gündemde tutuyor.

Uzmanlar ayrıca, HIV ile yaşayan kişilerin yaklaşık yarısında virüs yükünün baskılanmış olmasının tedavinin sürekliliği ve sağlık hizmetlerine erişim konularındaki ihtiyaçlara işaret ettiğini belirtiyor.

HIV ile Mücadelede Erken Tanı ve Tedavi Önem Taşıyor

Rusya’da açıklanan veriler, yeni HIV teşhislerinde düşüş yaşansa da enfeksiyonun ülke genelindeki etkisinin sürdüğünü ortaya koyuyor. Uzmanların değerlendirmelerinde erken tanı, tedaviye erişim ve enfeksiyon kontrol önlemleri öne çıkıyor.

HIV, bağışıklık sistemini etkileyen bir virüstür; AIDS ise HIV enfeksiyonunun tedavi edilmediğinde ilerleyebileceği ileri evreyi tanımlar. Bu nedenle HIV enfeksiyonu ile AIDS aynı durum olarak değerlendirilmemelidir.

Rusya’da açıklanan yeni bütçe planı ve sağlık kuruluşlarındaki enfeksiyon kontrolüne ilişkin incelemelerin, ülkenin HIV ile mücadele politikaları açısından önümüzdeki dönemde yakından izlenmesi bekleniyor.